Wie zijn cinewall laat bouwen, heeft iemand die controleert of het klopt. Wie hem zelf bouwt, heeft dat niet. Dat is het verschil waar deze pagina over gaat: jij bent hier de bouwer, en er is geen tweede paar ogen dat achteraf nog naar het frame kijkt. Je leest per stap wat een handige doe-het-zelver aankan, waar je de maten vandaan haalt die je nodig hebt, en op welk moment je beter iemand belt. Dat laatste is geen slag om de arm: er hangt straks een zware televisie aan wat jij vandaag in elkaar zet.
Ontvang vrijblijvend cinewall offertes
Gratis en vrijblijvend. Je ontvangt direct offertes van alle bij ons aangesloten cinewall-bouwers, zodat je ze makkelijk naast elkaar kunt leggen.
Nog niet gemeten? Een schatting is ook goed.
Een cinewall zelf maken begint op papier. Voordat er ook maar iets gezaagd wordt, moet je weten hoe breed, hoe hoog en hoe diep de wand wordt, waar de tv komt, wat er verder in verdwijnt en waar de kabels doorheen lopen. Een schets op schaal, met maten erbij, is daarvoor genoeg; een bouwtekening zoals een aannemer die maakt, heb je niet nodig. Wat het wel moet zijn: compleet. Elke maat die je nu overslaat, wordt op de bouwplaats een gok.
Bepaal in deze fase ook wat voor wand het wordt. De eenvoudigste variant om mee te beginnen is een uitvoering zonder haard: geen warmtebron betekent minder eisen en een ondiepere wand. Wil je juist kasten en vakken in de wand, dan komen daar deuren, planken en scharnieren bij, en die willen allemaal hun eigen ruimte in het frame.
Een zwevende uitvoering is technisch een heel ander verhaal en valt buiten dit stappenplan. Voor de standaardopbouw van frame, platen en stucwerk kun je terecht bij onze uitleg over hoe een cinewall wordt opgebouwd; deze pagina gaat verder waar die uitleg ophoudt, namelijk bij jouw handen.
Zoek je vooral nog beeld bij wat je wilt, kijk dan eerst naar voorbeelden van uitgevoerde tv wanden en teken daarna pas.
Meet de muur op meerdere plaatsen, niet op één. Hoogtes verschillen links en rechts, hoeken staan niet altijd haaks en het vlak is bijna nooit helemaal recht. Ook de plint telt mee: die zit in de weg of moet eraf, en dat bepaalt hoe je onderregel aansluit. Ligt er vloerverwarming in de vloer, dan loop je bij het boren de kans dat je een leiding raakt. Livn adviseert in dat geval om het onderste deel van het frame te lijmen in plaats van te schroeven.
Deze fase is bij uitstek doe-het-zelfwerk. Meten, tekenen en nadenken kost alleen tijd. Vanaf de volgende stap ligt dat anders.
Voordat je iets bestelt, verzamel je een handvol maten. Welke dat zijn en waar ze staan, is de kern van deze stap. Ze komen niet uit een winkelbeschrijving maar uit de documentatie van het product zelf. Fabrikanten zetten hun installatiehandleiding online, ook voor artikelen die je nog niet gekocht hebt: Dimplex bijvoorbeeld als pdf op de eigen site, Vogel's als handleidingpagina. Soms staat de pdf bij een handelaar in plaats van bij de fabrikant zelf. Downloaden voor de aankoop levert je precies de getallen op waarmee je verder kunt tekenen. Wat een haard verder van je wand vraagt, staat bij de inbouw van een sfeerhaard in de wand.
Uit die lijst volgt meteen hoe diep je wand wordt. Niet omdat er een standaardmaat bestaat, maar omdat je diepte de optelsom is van het diepste onderdeel dat erin verdwijnt plus het frame eromheen. Meestal is dat de haard; zit er geen haard in, dan is het de beugel in ingeklapte stand met de kabels en de apparatuur erachter. Zoek in je eigen lijst welke maat de bepalende is, en leg die vast voordat je hout bestelt. Welke bandbreedtes gangbaar zijn, staat bij de gebruikelijke diepte van een cinewall.
Zet die maten allemaal op je tekening, ook de maten die je pas veel later nodig hebt. Een tekening waarop de haardopening, het versterkte vlak achter de beugel en de kabeldoorvoeren al staan ingetekend, is de enige plek waar je fouten nog gratis kunt maken.
Gipsplaat en mdf doen op een cinewall heel verschillend werk, en dat verschil gaat verder dan de afwerking. Een plaat op deze wand moet vier dingen kunnen: vlak blijven over een groot oppervlak, de afwerking aannemen die jij eroverheen wilt, een schroef vasthouden daar waar het gewicht van het scherm binnenkomt, en op sommige plekken warmte verdragen. Geen enkel materiaal doet die vier dingen even goed, en daarom kies je niet een plaat voor de hele wand maar een plaat per functie.
De rode draad in die tabel is het onderscheid dat je nergens ziet staan: er is een plaat die je ziet, en er is een ondergrond die draagt. De zichtbare plaat kies je op afwerking. De ondergrond achter de beugel kies je op sterkte, en die verdwijnt daarna voorgoed uit het zicht. Wie die twee door elkaar haalt, kiest de mooiste plaat en hangt daar vervolgens zijn televisie aan.
Zelf timmeren in hout ligt voor een klusser meestal het meest voor de hand: je werkt met gewoon houtbewerkingsgereedschap, en je bepaalt zelf waar je extra regels zet om later in te kunnen schroeven. Metal stud is de systeemvariant. Voor dat systeem schrijft Gyproc voor dat de verticale profielen op een hart-op-hartafstand van 60 centimeter komen en dat de platen om de 250 millimeter worden vastgeschroefd. Vogel's komt onafhankelijk op dezelfde maat uit: in de meeste gevallen 600 millimeter tussen de stijlen, in sommige gevallen 450 millimeter, en dat geldt volgens die bron zowel voor houten als voor metalen stijlen.
Bij metal stud loop je wel tegen een hoogtegrens aan die je moet kennen voordat je materiaal bestelt. Gyproc geeft aan dat een Metal Stud voorzetwand met enkele beplating maximaal 2,4 meter hoog mag zijn, en met dubbele beplating 2,6 meter. Wil je hoger, dan moeten de stijlen volgens die fabrikant worden ondersteund naar de achterliggende muur. Een cinewall die van de vloer tot het plafond doorloopt, zit boven die grens zodra je plafond hoger is dan 2,4 meter.
Voor houten regelwerk publiceren fabrikanten wel maten, alleen horen die bij de plaat en niet bij het hout. Gyproc geeft voor een muurbekleding op houten onderstructuur regels van minimaal 22 bij 45 millimeter als de bevestigingspunten tot 650 millimeter uit elkaar liggen, en minimaal 30 bij 45 millimeter tot 800 millimeter; verticaal regelwerk komt daarbij op maximaal 600 millimeter hart op hart. Die 600 millimeter hoort bij een gipsplaat van 12,5 millimeter; werk je met een dunnere plaat van 9,5 millimeter, dan schrijft dezelfde fabrikant 300 millimeter voor. Knauf houdt het voor zijn doe-het-zelfgids op latten van minimaal 22 bij 55 millimeter met een tussenafstand van 30 centimeter.
Een maximale hoogte voor een zelf getimmerd houten frame zul je niet vinden, en dat heeft een reden. Beide fabrikanten beschrijven een wandbekleding: de latten zitten op vaste afstand aan de bestaande muur, en die muur draagt. Een cinewall die vrij voor de wand staat, doet dat niet. Gyproc is daar kort over: zo'n houten constructie moet tot in de puntjes worden berekend en geplaatst. Bouw je vrijstaand en hoog, leg je opzet dan voor aan de leverancier van je materiaal voordat je zaagt.
Wie een cinewall zelf maakt, komt hier op het punt waarop de timmerklus verandert in een constructie waar iets zwaars aan hangt. Je bouwt hier geen wand meer, maar een bevestigingspunt. Het document dat hier de doorslag geeft, is de handleiding van jouw eigen beugel.
Lees die handleiding voordat je timmert, want er staat iets in dat de meeste klussers verrast. Vogel's schrijft bij de TVM 3420-serie dat de meegeleverde wandaccessoires uitsluitend bedoeld zijn voor montage op wanden van massief baksteen, massief beton of massieve houten kolommen, en dat materiaal dat de muur bedekt niet dikker mag zijn dan 3 millimeter. De beplating van een cinewall zit daar ruim boven. Voor montage op andere materialen, zoals gipsplaat of houtpanelen, verwijst Vogel's naar je installateur of een gespecialiseerde leverancier. In datzelfde waarschuwingsblok adviseert de fabrikant bovendien om de montage door een gekwalificeerde deskundige te laten uitvoeren.
Dat heeft een praktisch gevolg: je moet nu al weten waar in je frame straks het hout zit waarin geschroefd kan worden. Niemand loopt daar later achter je aan. Vogel's schrijft in de eigen kennisbank dat je een tv aan een holle gipsplaten muur alleen kunt ophangen als er houten stijlen in zitten, en dat wanden met metalen stijlen eerst versteviging nodig hebben. Voor die versteviging noemt Vogel's wel een dikte: een extra achterplaat van ongeveer 18 millimeter, samen met de gipsplaat ongeveer 30,5 millimeter of dikker, stevig vastgezet, omdat metalen profielen relatief buigzaam zijn en de televisie anders kan kantelen of losraken. Neem die maten alleen mee in de context waarin ze staan: een wand met metalen stijlen waaraan een tv beugel komt.
Hoe groot het houtvlak moet worden dat je timmert, leid je af uit de wandplaat van je eigen beugel: neem de maten van die plaat over en tel er aan alle kanten marge bij op. Knauf komt voor achterhout op dezelfde dikte uit en voegt er een hoogte aan toe: minimaal 18 millimeter osb of multiplex, over minimaal 300 millimeter hoogte, en minimaal 50 millimeter hoger dan het voorwerp dat je erop bevestigt. Knauf licht niet toe of dat voorwerp bij een televisie de wandplaat van de beugel is of het scherm eraan; in de paragraaf erna, over consolebelastingen, behandelt de fabrikant een televisie aan een beugel wel als één voorwerp. Kom je met de wandplaat plus marge onder de maat van Knauf uit, dan geldt die van Knauf. Binnen het vak tussen twee stijlen mag het achterhout hoger worden dan dat minimum; krapper dan de maat van Knauf niet.
Vogel's noemt wel een dikte, maar niet of dat hout als één doorlopende plaat achter de beplating komt of als losse stukken tussen de stijlen. Knauf is daar wel expliciet over, zij het voor een wand met metalen stijlen: het achterhout hoort daar als korte stukken tussen de stijlen, achter de gipsplaat. Een volledige eerste laag hout over de hele wand raadt diezelfde fabrikant juist af, omdat hout meer werkt dan gipsplaat en dat spanning in de wand geeft.
Bij het uitrekenen van de maat is gewicht trouwens niet het hele verhaal. Knauf behandelt een televisie aan een beugel als consolebelasting: een gewicht dat aan de wand trekt en niet alleen op de wand rust. Vogel's schrijft in diezelfde lijn dat een uitgetrokken of gedraaide beugel extra kracht op de wand zet en dat een gipsplaten wand met houten profielen die kracht niet aankan; zwaardere televisies vragen bij die bron eerst om versteviging, zonder dat daar een gewichtsgrens bij staat. Alleen wat extra hout rondom de wandplaat is dus niet genoeg zodra de beugel kan draaien of uitschuiven: ga dan uit van de ondergronden die je beugelhandleiding toelaat. Welk type beugel bij jouw scherm past, lees je bij de juiste tv beugel en de VESA-maat.
Er bestaan hulpstukken die het schroeven in houten stijlen makkelijker maken. Vogel's levert er zelf een, voor stijlafstanden van 450 en 600 millimeter en met een maximaal draagvermogen van 55 kilo. Diezelfde fabrikant vermeldt er nadrukkelijk bij dat het niet geschikt is voor metal stud wanden, dat je metalen stijlen alsnog moet verstevigen met materiaal dat niet wordt meegeleverd, en dat standaardschroeven voor metal stud de krachten van zo'n hulpstuk waarschijnlijk niet aankunnen. Vogel's adviseert bij die combinatie een gespecialiseerde monteur. Twijfel je op dit punt, dan is dat geen kwestie van handigheid maar van gewicht boven je bank.
Het belangrijkste planningspunt van deze hele klus volgt daar direct uit: omdat de versteviging achter de beplating verdwijnt, moet de positie van je beugel al vaststaan als het frame nog open is. Meet dus in de framefase op welke hoogte het midden van je scherm komt en teken die positie af op het hout. De hoogte zelf hoef je niet uit te vinden; die staat bij de montagehoogte van een tv beugel. Wat wel jouw werk is, is dat het versterkte vlak groot genoeg wordt om een kleine afwijking in de beugelpositie op te vangen.
Over de vrije ruimte rondom het scherm lopen de adviezen sterk uiteen, en dat komt doordat er verschillende redenen achter zitten. De ene bron houdt ruimte vrij om de televisie later uit het vak te kunnen tillen, de andere om plaatmateriaal te laten werken, en de derde om warmte weg te laten. Die redenen leveren verschillende maten op en zijn niet uitwisselbaar. Bepaal daarom eerst waarom jij ruimte vrijhoudt, en leid de maat daaruit af.
In de stappenplannen die je online vindt, blijft het meestal bij "raadpleeg een elektricien als je twijfelt". Dat is goed bedoeld, maar het laat weg dat de elektra in een cinewall onderdeel wordt van de vaste installatie van je woning, en dat daar in Nederland regels voor gelden. Het Informatiepunt Leefomgeving van de Rijksoverheid stelt dat een elektriciteitsvoorziening in een bouwwerk bij lage spanning moet voldoen aan de veiligheidsregels van NEN 1010, en verwijst daarvoor naar het Besluit bouwwerken leefomgeving. Die eis hangt aan de installatie, niet aan de vraag wie hem heeft aangelegd. Zelf klussen ontslaat je er dus niet van.
Mag je die elektra dan zelf aanleggen? Ja. NEN, de eigenaar van de norm, stelt vast dat er geen wettelijke verplichting bestaat om een certificaat te hebben om te mogen installeren of inspecteren, niet voor personen en niet voor bedrijven. De eis hangt dus aan het resultaat en niet aan de uitvoerder: jouw werk moet aan NEN 1010 voldoen, precies zoals dat van een installateur.
De harde grens ligt niet bij de groepenkast maar bij het zegel. Liander schrijft dat je niet zelf en ook niet via een ingehuurd bedrijf aan de installatie van de netbeheerder mag werken, en dat alleen een erkend installateur met zegelrecht die zegels mag verbreken. Dat zegelrecht wordt namens de gezamenlijke netbeheerders verstrekt, dus het is geen regel van één bedrijf.
Liander gaat verder dan het zegel alleen en adviseert werkzaamheden in de meterkast überhaupt door een erkend installateur te laten uitvoeren. Datzelfde geldt zodra je twijfelt over de belasting van een bestaande groep waarop straks een haard, een televisie, apparatuur en verlichting samenkomen.
De kabelroute zelf, de aansluitpunten en de bereikbaarheid achteraf zijn een verhaal apart; dat staat uitgewerkt bij het wegwerken van kabels in een wand. Neem daar wel één ding uit mee dat je alleen als bouwer zelf kunt regelen: plan een demontabel paneel in je frame in. Dat is geen wens die je aan iemand doorgeeft, maar een constructie die je moet tekenen. Zet er een regel omheen zodat het paneel ergens op rust, houd de schroeven bereikbaar en laat de afwerking ter plaatse los van de rest. De positie van dat paneel hoort op je tekening, en de regel eromheen in je zaagplan.
Een cinewall zelf maken levert hier een volgordeprobleem op dat een opdrachtgever nooit heeft. Het frame staat er in het weekend, de haard komt pas volgende maand, en de maten die je nu nodig hebt zitten in een handleiding die nog in de doos zit. Die doos staat er over vier weken; het frame niet.
De oplossing is banaal en werkt altijd: de twee haardmaten van je maatlijst, de inbouwmaat en de afstanden die de fabrikant vrij wil houden, haal je uit de handleiding voordat de haard in huis is. Die staan vaak als maatvoering in een figuur, in millimeters, en ze verschillen per model. Bij de Dimplex PLXENC bijvoorbeeld staat bij een plank boven het toestel een minimum van 300 millimeter aangegeven. Dat is de maat van dat model. Welke vuistregel je ook tegenkomt, de handleiding van jouw haard gaat erboven.
Waarom die afstanden er zijn, staat er meestal in dezelfde handleiding bij. Een elektrische haard zuigt lucht aan en blaast warme lucht uit, via sleuven die je niet mag afdekken of blokkeren. Dimplex waarschuwt in de handleiding van dat model voor oververhitting en brandgevaar wanneer de luchtcirculatie wordt geblokkeerd. Een nis die precies om de haard heen sluit, is dus geen strak staaltje maatwerk maar een fout. Hoeveel warmte zo'n haard afgeeft en hoe je hem verder op je televisie afstemt, lees je bij een cinewall met haard.
Die afstanden bepaal je dus niet zelf, je leest ze af, en de ruimte die ze aanwijzen blijft open. Hoe ver je de brandwerende uitvoering van je beplating doortrekt, is een tweede vraag, en die beantwoordt een haardhandleiding niet: leg dat voor aan de leverancier van je plaatmateriaal. Let ook op waarmee je die ruimte begrenst: plexiglas.nl wijst erop dat kunststoffen bij hoge temperaturen kunnen vervormen. En houd het haardelement zelf uitneembaar: Xaralyn wijst erop dat je daar bij onderhoud of storing bij moet kunnen. Ook dat los je op in de framefase of nooit.
Gaat het om een gashaard, dan houdt het klussen hier op. Anders dan bij elektra geldt hier wel een wettelijke plicht: sinds 1 april 2023 moet een consument voor installatie, onderhoud en reparatie aan onder meer een gashaard een gecertificeerd bedrijf inschakelen. Kalfire adviseert vanuit de fabrikantkant hetzelfde: schakel voor een gashaard een gecertificeerde dealer in, omdat een correct gemonteerde gasaansluiting, de omringende installatie en een goede verbranding samen bepalend zijn voor veilig gebruik. De nis kun je dan nog steeds zelf timmeren, maar uitsluitend volgens de maatvoering en de eisen die de dealer en de fabrikant voor dat toestel opgeven.
Voordat er ook maar een plaat op je cinewall gaat, is dit het laatste moment voor alles wat achter de wand hoort. Controleer je bekabeling, controleer of het versterkte vlak op de goede plek zit, en vul de holtes met isolatiemateriaal; waarom dat het holle geluid uit de wand haalt, staat bij isolatie tegen een holle wand. Loop daarna je tekening nog een keer langs. Alles wat je nu vergeet, ligt straks onder een afgewerkt vlak.
Werk je met mdf, voorboor dan de gaten waarmee je de platen op het frame schroeft; volgens Livn werkt dat een stuk makkelijker dan er direct doorheen schroeven. Houd bij het zagen rekening met zaagverlies en bedenk vooraf waar de naden vallen.
De afwerking is de stap waarin je vaardigheid het eindresultaat bepaalt, en dat is ook de reden om er je materiaalkeuze op af te stemmen. Livn koos in het eigen project bewust voor mdf omdat ze niet konden stuken en die plaat van zichzelf al glad is. Dat is een eerlijke afweging: strak stucwerk is een vak, en een middelmatige stuclaag in het volle zicht van je woonkamer is niet te verbergen. Bij een geschilderde plaatafwerking geldt wel een vaste volgorde: schroefgaten dichtzetten met houtvuller, fijn schuren en primeren, en pas daarna verven of behangen.
Wil je stucwerk, houd dan rekening met de wachttijd voordat je erover kunt schilderen; die staat samen met de rest van de werkvolgorde bij de opbouw van een cinewall. En zie je jezelf het pleisterwerk niet doen, dan is er een uitweg die geen stucspaan vraagt: afwerken met houten of akoestische panelen geeft een heel ander beeld en is voor een klusser beter te doen dan een kaarsrecht gestuukt vlak.
Zelf een cinewall maken is geen alles-of-nietskeuze: bij elke stap hierboven staat waar de grens voor een klusser ligt. Meten, tekenen, timmeren, beplaten en afwerken zijn allemaal te leren; zolang de versteviging achter de beugel klopt, is een verkeerd gezaagde plaat meestal de grootste schade. Twee dingen vallen daar buiten, en niet omdat ze moeilijk zijn maar omdat de gevolgen van een fout ergens anders liggen.
Het eerste is de meterkast met het zegel van de netbeheerder, het tweede de gasaansluiting van een gashaard. Bij beide gaat het niet om het eindresultaat maar om veiligheid. Deze twee laat je doen, ook als je de rest van de wand volledig zelf bouwt.
Daarnaast is er een middenweg die vaak over het hoofd wordt gezien: bouwpakketten waarbij je zelf de maten aanlevert en zelf monteert. Ook uitbesteden kent gradaties: een wand zonder maatwerk, een wand met een eigen ontwerp en een volledig op maat gemaakte wand liggen ver uit elkaar. Hoe die drie zich tot elkaar verhouden en welke keuzes het zwaarst wegen, lees je bij wat een cinewall kost.
Kom je er tijdens het tekenen achter dat de klus groter is dan je dacht, dan hoeft dat niets te betekenen voor de rest van je plan. Je tekening en je maatlijst zijn precies wat een bouwer nodig heeft om je een gerichte offerte te sturen.
Wil je weten wat het kost om jouw ontwerp te laten bouwen, of alleen het deel waar je zelf niet uitkomt? Met een aanvraag zetten wij je vraag uit bij alle aangesloten cinewall-bouwers, zodat je meerdere offertes ontvangt en die rustig naast elkaar kunt vergelijken. Je krijgt de offertes per e-mail binnen.
Een aanvraag is altijd gratis en volledig vrijblijvend - je zit nergens aan vast. Spreekt een bouwer je aan, dan neem je zelf contact op en maak je desgewenst een afspraak. De cinewall-bouwers zijn zelfstandige ondernemers; wij brengen je met hen in contact, maar zijn zelf geen partij in de uiteindelijke afspraak of overeenkomst.
